Oświadczenie Kurii Metropolitalnej ws. nieruchomości przy ul. Warszawskiej w Poznaniu

1. W dniu 29 stycznia 2026 r. właścicielem nieruchomości przy ul. Warszawskiej 82 w Poznaniu została spółka JHM Development. Dalsza realizacja zadań infrastrukturalnych, jak również przystosowanie terenu do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przekraczały możliwości dotychczasowego właściciela nieruchomości. Zgodnie z uchwałą Rady Miasta Poznania zabudowań os. Maltańskiego „nie da się zaadaptować w jakimkolwiek przyszłym zagospodarowaniu, z uwagi na niespełnienie przepisów prawa budowlanego i tych, które dotyczą dróg publicznych”.

2. Od 2023 r. zarządca nieruchomości realizuje program indywidualnego wsparcia dla osób przebywających na terenie działek bez tytułu prawnego. Kilkadziesiąt rodzin uzyskało już uprawnienia do lokali komunalnych. Program pomocy dotychczasowym mieszkańcom będzie kontynuowany. Wywiązywanie się przez gminę Miasta Poznania z ustawowego obowiązku udzielania pomocy w tym względzie zostało potwierdzone przez Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich w 2025 r.

3. Zarządcą terenu przy ul. Warszawskiej 82 w Poznaniu pozostaje spółka Komandoria (https://osiedlemaltanskie.pl/).

4. Środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości zostaną wykorzystane zgodnie z przepisami prawa kościelnego.

Poznań, 29 stycznia 2026 r.

Komunikat Spółki Komandoria

Archidiecezja Poznańska zgodnie z przysługującym jej prawem własności zawarła umowę sprzedaży terenu Osiedla Maltańskiego z JHM DEVELOPMENT spółką zależną od spółki giełdowej Mirbud. Przekazanie nieruchomości nabywcy nastąpi dopiero po zakończeniu procesu przeprowadzek mieszkańców, którzy porozumieli się z zarządcą terenu. Jest nim spółka Komandoria, która kontynuuje realizację kompleksowego programu pomocy osobom przebywającym na terenie działek bez tytułu prawnego.

Decyzja o sprzedaży terenu wynika z konieczności przywrócenia go do właściwego stanu oraz przystosowania go zgodnie z obowiązującym od ponad 20 lat miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Realizacja tych zadań przekracza możliwości Archidiecezji.

Zarządca konsekwentnie realizuje politykę indywidualnego wsparcia dla każdej rodziny. Program pomocy obejmuje trzy formy dostosowane do różnej sytuacji materialnej mieszkańców. Do tej pory zarządca porozumiał się z ponad 120 rodzinami.

Rzecznik Praw Obywatelskich, oceniając w piśmie z 4 czerwca 2025 r. działania na rzecz mieszkańców, stwierdził że „z uwagi na zróżnicowanie okoliczności życiowych (sytuacji: dochodowej, majątkowej, mieszkaniowej, zdrowotnej, itp.) konieczne jest rozpatrywanie sytuacji każdej z rodzin zamieszkujących ten teren indywidualnie". Analizując postępowanie miasta dodał: „nie sposób uznać, że gmina nie wywiązuje się ze swojego ustawowego obowiązku pomocy mieszkaniowej mieszkańcom os. Maltańskiego”.

Osoby, które otrzymały pozytywną decyzję o zakwalifikowaniu na listy mieszkań komunalnych lub podpisały porozumienia z zarządcą, mogą pozostać na terenie osiedla do czasu otrzymania kluczy do nowych lokali. W czasie trwania procedury rozpatrywania wniosków zarządca nie prowadzi wobec tych mieszkańców żadnych działań.

Około 30 rodzin nie nawiązało jeszcze kontaktu z zarządcą. Cały czas mogą ubiegać się o pomoc za pośrednictwem spółki Komandoria, jednak zarządca przypomina, że przebywają na terenie Osiedla Maltańskiego bez tytułu prawnego. Do tej pory przejęte zostały 82 parcele, 15 jest niezabudowanych, a 42 przeznaczone do rozbiórki lub w trakcie rozbiórki.

Poznań 1 lutego 2026

Stanowisko JHM Development S.A. ws. zakupu nieruchomości w Poznaniu

Spółka JHM DEVELOPMENT potwierdza fakt nabycia nieruchomości o pow. ok 12 ha zlokalizowanej w Poznaniu, okręg ewidencyjny 0003 Komandoria, nr działki 1/8. Nieruchomość została zakupiona w celach inwestycyjnych z przeznaczeniem na realizację inwestycji mieszkaniowej zgodnie z założeniami urbanistycznymi przyjętymi uchwałą Rady Miasta Poznania Nr XXIX/529/IX/2025 w sprawie Planu Ogólnego miasta Poznania. Inwestycja zostanie wykonana ze szczególną dbałością dla założeń urbanistycznych i wpłynie pozytywnie na rozwój tej części aglomeracji.

Równocześnie informujemy, że w związku z faktem, iż na terenie nieruchomości przebywają obecnie osoby trzecie, będziemy prowadzić działania zmierzające do zapewnienia im możliwości przeniesienia we właściwym horyzoncie czasowym. Działania te będą prowadzone z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji każdej z osób oraz w świetle obowiązujących przepisów prawa. W tym zakresie będziemy kontynuować współpracę z obecnym zarządzą nieruchomości, który zna problemy i sytuację prawną osób przebywających na tym terenie.

Zakup nieruchomości to wieloletnia inwestycja zgodna z długofalowymi planami spółki. Proces rewitalizacji tego terenu zostanie przeprowadzony stopniowo, w sposób odpowiedzialny, uwzględniający zarówno konieczność przeprowadzek mieszkańców, jak i założenia urbanistyczne dla tego terenu.

Historia nieruchomości

1. Parafia pw. św. Jana Jerozolimskiego za Murami była właścicielem nieruchomości położonej w Poznaniu przy ul. Warszawskiej 82, oznaczonej geodezyjnie jako działka nr 1/8 w obrębie Komandoria przynajmniej od 13 grudnia 1883 roku. 

2. W 1931 roku ks. proboszcz Karol Mazurkiewicz uwzględniając ciężką sytuację materialną społeczeństwa (Wielki Kryzys Gospodarczy) wydzierżawił przedmiotową nieruchomość o powierzchni ok. 12 ha ówczesnemu Związkowi Towarzystw Ogrodów Działkowych, Hodowców Drobnego Inwentarza (...) Rzeczypospolitej Polskiej. Celem tej umowy było założenie działek pracowniczych i to bez możliwości zamieszkiwania. Po II Wojnie Światowej zarząd nad terenem przejęły Pracownicze Ogródki Działkowe „Wolność”, które nie wypowiedziały kontraktu z Parafią. Użytkownicy działek uiszczali stosowne składki członkowskie do POD za użytkowanie działek. Ogrody działkowe funkcjonowały na tym terenie do końca 1993 roku. Uchwałą Sekretariatu Krajowej Rady Polskiego Związku Działkowców z dnia 9 września 1993 roku Pracowniczy Ogród Działkowy „Wolność” w Poznaniu został wykreślony z rejestru POD z dniem 1 stycznia 1994 roku.

3. Działki zajmowane przez poszczególnych mieszkańców nie są geodezyjnie wyodrębnione. Ich podział wynika z planu zagospodarowania byłych Pracowniczych Ogrodów Działkowych.

4. Po rozwiązaniu P.O.D. „Wolność” w 1993 r., począwszy od 2002 roku ok. 260 (na łącznie 286 działek) użytkowników działek lub osób które odkupiły od poprzednich użytkowników nakłady na gruncie, zawarło z Parafią umowy dzierżawy (wyłącznie gruntu!). Część działek zajmowanych była bezumownie. Parafia nigdy nie wyrażała zgody ani na zameldowanie żadnych osób na terenie tzw. działek (regulamin POD zabraniał wręcz stałego zamieszkiwania), ani też na jakiekolwiek prace budowlane. Pod rządami ustaw o Pracowniczych Ogrodach Działkowych na postawienie altany nie była wymagana decyzja o pozwoleniu na budowę, a podatek od nieruchomości płacili tylko właściciele budynków tzw. ponadnormatywnych, tj. altan przekraczających 25 m2 powierzchni. Teren jest zabudowany wbrew wszelkim regułom sztuki budowlanej, a budowle nie spełniają podstawowych zasad bezpieczeństwa (także przeciwpożarowego) i higieny (brak kanalizacji). Parafia nie miała żadnego wpływu na sposób budowania i sposób wykorzystywania budynków. 

5. W dniu 9 marca 2004 roku Rada Miasta Poznania uchwaliła zmianę planu zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowej nieruchomości. W uzasadnieniu do uchwały (pkt. 17) stwierdzono: „Uchwalenie planu w proponowanej formie pozwoli na przekształcenie terenu zdegradowanego, o substandardowej i chaotycznej zabudowie, w osiedle mieszkaniowo-usługowe o spójnej pod względem urbanistycznym i architektonicznym kompozycji. Istniejąca substancja mieszkaniowo-gospodarcza nie da się zaadaptować w jakimkolwiek przyszłym zagospodarowaniu, z uwagi na niespełnienie przepisów prawa budowlanego i tych, które dotyczą dróg publicznych.”